خنک کننده مایع پردازنده چیست؟ بررسی کاربردها، قیمت و انواع آن

خنک کننده مایع پردازنده نوع مدرنی از سیستم های خنک کن آبی CPU کامپیوتر است که در آن دیگر از فن و هوا استفاده نمی شود و به جای آن، یک مبدل (بلوک) روی پردازنده (و هر قسمتی که حرارت زیادی ایجاد می کند) قرار می گیرد و مایع (معمولا آب) وارد مبدل شده و حرارت را به شکل بسیار موثرتری، جذب می کند. سپس این مایع با لوله کشی به ردیفی از فن ها (رادیاتور) منتقل شده و گرمای اضافی آن توسط فن ها دفع می شود.

حالا که با خنک کننده مایع پردازنده چیست آشنا شدیم، به بررسی کاربردها، قیمت و انواع آن خواهیم پرداخت.

آیا خنک کننده مایع پردازنده در همه کیس ها کاربرد دارد؟

خیر، در همه کیس ها لزومی به استفاده از خنک کننده مایع پردازنده نیست و بیشتر در مواقعی بهتر است خرید کنید که از CPU های بسیار قدرتمند برای کاربردها و کارهای خاص بهره می برید و یا اینکه سخت افزارهای کامپیوتر را برای مدتی Overclock کرده اید که در این صورت به خاطر افزایش سرعت پردازش و ایجاد گرمای بیشتر نسبت به حالت عادی، می توانید از خنک کنننده های مایع یا همان آبی استفاده کنید.

البته برخی به خاطر شکیل بودن این نوع از خنک کننده های CPU ترجیح می دهند که محصول مورد نظر را بخرند و بیشتر جذابیت ظاهری کیس کامپیوتر برای آنها اهمیت دارد زیرا همانطور که در تصویر زیر نیز مشاهده می کنید، ظاهری خاص و زیبا به کیس می دهد.

بنابرین کاربردها و موارد استفاده معمولا به یکی از این 3 دلیل است:

• برای CPU های بسیار قدرتمند

• برای مواقع Overclocking

• برای افزایش جذابیت و زیبایی ظاهری کیس

اکنون که با کاربردها و موارد استفاده خنک کننده مایع CPU آشنا شدیم به بررسی قیمت برخی از مدل های رایج آن در بازار ایران می پردازیم. دقت کنید که این قیمت ها برای زمان نگارش این مقاله در تاریخ 15 شهریور 1405 است.

بررسی قیمت

قیمت برخی مدل های رایج خنک کننده مایع پردازنده در بازار ایران:

• قیمت خنک کننده پردازنده آبی برند Deep Cool مدل LE720 در سایت دیجی کالا 13.500.000 تومان

• قیمت خنک کننده پردازنده آبی برند ASUS مدل Prime LC 360 ARGB در سایت کارما آی تی 24.550.000 تومان

• قیمت خنک کننده پردازنده آبی برند Deep Cool مدل SPARTACUS 360 در سایت اگزو گیم 45.000.000 تومان

تنوع برندها و مدل ها در بازار ایران بسیار زیاد است و اینها تنها چند نمونه پر فروش بود که ما بررسی کردیم تا با محدوده قیمت آشنا شوید.

انواع آن

انواع آن را می توان از چند لحاظ مختلف دسته بندی کرد که عبارتند از:

• انواع آن از نظر تک فن یا دو فن یا سه فن و غیره (منظور فن های قسمت رادیاتور است که حرارت را دفع می کند)

• انواع آن از نظر مایع آب یا نوع مایع آب به همراه گلیکول (برای مواردی که ممکن است کیس در اماکن سرد قرار بگیرد و با افزودن گلیکول از یخ زدگی آب جلوگیری می شود)

• انواع آن از نظر سازگار بودن با سوکت های پردازنده های Intel یا AMD یا هر دو آنها

• انواع آن از نظر مجهز بودن یا نبودن به نمایشگر

اکنون که به پرسش مهم خنک کننده مایع پردازنده چیست پاسخ دادیم و به بررسی کاربردها، قیمت و انواع آن پرداختیم، سوال بعدی مهمی که مطرح می شود این است که:

دیتاسنترهای بزرگ با چه روش هایی خنک کاری می شوند؟

پاسخ این سوال به توان هر رک (Rack) از سیستم دیتاسنتر بستگی دارد که هر چه توان آن بالاتر باشد، حرارت بیشتری ایجاد شده و به ترتیب از روش های زیر برای انتقال این حرارت به بیرون به صورت پیوسته استفاده می شود.

1 . برای دیتاسنترها و کامپیوترهای با توان پایین

برای خنک کاری چنین دیتاسنترهایی معمولا از روش هوا خنک استفاده می شود که در آن، فن کویل ها و هواسازهایی، هوای خنک را در رک های دیتاسنتر به گردش در می آورند. در این روش، چیلرهایی برای سرد کردن آب در نظر گرفته می شود و آب سرد با لوله کشی ها وارد هواسازها و فن کویل ها شده و هواسازها بعد از اینکه هوا را خنک کردند، از قسمت زیرین کامپیوترها و با کانال کشی، هوای خنک را بین رک ها توزیع می کنند تا باد خنک بتواند حرارت را گرفته و به بیرون منتقل کند.

ولی ظرفیت انتقال حرارت مایعات بسیار بیشتر از هوا است و بنابرین با افزایش توان از روش های بعدی استفاده می شود.

2 . برای دیتاسنترها و کامپیوترهای با توان متوسط

چنانچه حرارت ایجاد شده به قدری زیاد باشد که طبق محاسبات و تحلیل، هوای خنک نتواند حرارت را به بیرون منتقل کند از سیستم خنک کننده مایع پردازنده و کارت گرافیک و غیره استفاده می شود که طرز کار آن دقیقا مثل خنک کننده مایع پردازنده کامپیوترهای خانگی است ولی در مقیاسی بسیار بزرگتر. یعنی آب در مداری بسته وارد مبدل های حرارتی اطراف پردازنده ها و کارت گرافیک ها و غیره شده و حرارت را به خود جذب کرده و سپس به بیرون منتقل می شود تا توسط دستگاه هایی مثل چیلر یا درای کولر و یا حتی برج خنک کننده، این آب مجددا خنک شده و به مدار برگردد.

3 . برای دیتاسنترها و کامپیوترهای با توان بسیار بالا (مثل سرورهای هوش مصنوعی)

وقتی که گرمای تولیدی CPU ها و سایر قطعات دیتاسنترها به قدری زیاد باشد که حتی با مدار بسته آب نیز نتوان آن را دفع کرد، تمام قطعات کامپیوتر درون یک مایع خاص که گرما را جذب کرده ولی هدایت الکتریکی آن صفر است، غوطه ور می شود.

منابع:

Submer

Makh-co

saeid

مدیر مسئول و سردبیر مجله اینترنتی گهر با بیش از 14 سال سابقه در حوزه وب، برنامه نویسی و سئو .تولید محتوا در پورتال گهر یکی از علاقمندی های من هست و در کنار آن مسئولیت نظارت بر محتوای نویسندگان